RESMİ BELGEYİ BOZMAK, YOK ETMEK VEYA GİZLEMEK SUÇU (TCK 205)

En son güncellendiği tarih: 15 May 2019

Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 205. maddesinde düzenlenmiştir.



1- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek Suçu Nedir Türk Ceza Kanununda Nasıl Tanımlanmıştır


Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu TCK’da şu şekilde tanımlanmıştır:



“Gerçek bir resmi belgeyi bozan, yok eden veya gizleyen kişi cezalandırılır.”


Bu suçun oluşabilmesi için gerçek bir resmi belgenin bozulması, yok edilmesi ve gizlenmesi gerekir. Suçun tanımından da anlaşılacağı üzere seçimlik bir hareketli suçtur. Seçimlik hareketlerin birinin yapılması durumunda bu suç oluşur. Diğer seçimlik hareketler de yapılırsa yine de tek suç oluşur. Bu suç ile alakalı seçimlik hareketler şu şekildedir:


-Bozmak


Madde gerekçesinde resmi belgeyi bozmak; “Gerçek bir resmi belge üzerindeki yazıları örneğin boyamak ya da silmek suretiyle okunmaz hale getirmek, belge üzerindeki resmi koparmak, belgeyi yırtmak, yakmak ya da gizlemek fiilleri bu suçu oluşturur” diye belirtmiştir. Madde gerekçesinden aslında net bir şekilde “bozmak” fiili ile bu suçun nasıl oluşacağı belirtmiştir.

Bozmak fiilini TCK 204’teki değiştirmeden ayıran husus ise bozulan bir resmi belgenin artık kullanılmasının olanaksız hale gelmesidir. Değiştirmede ise bir aldatıcılık unsuru söz konusudur.


-Yok Etmek


Resmi bir belgenin birleştirilemeyecek şekilde yırtılması, yakılması, eritilmesi gibi durumlarda yok etmek sureti ile bu suç oluşmaktadır. Eğer kişi resmi bir belgeyi yok etme tasarruf yetkisine sahip ise bu eylemi nedeni ile cezalandırılmayacaktır. Buradaki tasarruf yetkisinden kastımız, kişinin o belgeyi yok etmeye de yetkisinin olmasıdır.


-Gizlemek


Gizleme ile alakalı olarak madde gerekçesi detaylı bir izah yapmıştır. Bu gerekçe şu şekildedir:


“Dikkat edilmelidir ki; gizleme hâlinde, belge varlığını ve bütünlüğünü muhafaza etmektedir. Gizlenen belge, kişilerin nezdinde bulunan resmi belge olabileceği gibi, bir kamu kurum ve kuruluşunda ya da kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunda muhafaza edilen belge de olabilir.

Gizlemenin, belgenin nezdinde bulunduğu kişiye ya da kurum veya kuruluşa karşı olması gerekir. Bir belgenin, örneğin bir uyuşmazlık bağla­mında mahkemeden istenmesine karşılık; gerçeğe aykırı olarak, mevcut ol­madığının veya bulunamadığının bildirilmesi hâlinde, bu suç değil, suç de­lillerini gizleme suçu oluşur.

Bir resmi belgenin, örneğin bir hukukî uyuşmazlık bağlamında mah­kemeden istenmesine karşılık; gerçeğe aykırı olarak, mevcut olmadığının veya bulunamadığının bildirilmesi hâlinde, bu suç oluşur. Ancak, bir suça ilişkin olarak yapılan soruşturma veya kovuşturma kapsamında istenen bel­gelerin verilmemesi hâlinde, resmi belgenin gizlenmesi suçunun değil, suç delillerini gizleme suçunun oluştuğunu kabul etmek gerekir.

Gizleme olgusu, belgenin nezdinde bulunduğu kişiden ya da kurum veya kuruluştan çalınması suretiyle de gerçekleşebilir. Ancak bu durumda, hırsızlık suçundan değil, resmi belgenin gizlenmesi suçundan dolayı hüküm tesis edilmelidir.”


Gizleme ile alakalı olarak belirtmekte fayda vardır ki, belgenin verilmeme sebebi bir hukuki uyuşmazlık ise, inceleme konusu suç oluşmaz.


2- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek Suçunun Cezası


Gerçek bir resmi belgeyi bozan, yok eden veya gizleyen kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun kamu görevlisi tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.


Burada maddenin ikinci cümlesi aslında bir nitelikli haldir. Ancak dikkat edilmesi gereken nokta ise kamu görevlisinin görevi gereği düzenlemesi gereken belgelerden bahsedilmemektedir. Şu durumda resmi bir belgeyi herhangi bir kamu görevlisi bozar, yok eder ya da gizlerse 4 yıldan 10 yıla kadar yargılanacaktır.


3- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek Suçu Şikâyete Bağlı Mıdır ve Uzlaşmaya Tabi Midir?


Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu şikayete bağlı suçlardan değildir. Bu sebeple bu suç oluştuğunda ve soruşturma makamları tarafından öğrenildiğinde re’sen soruşturma işlemleri başlatılacaktır.

Aynı zamanda bu suç uzlaşmaya tabi bir suç da değildir.


4 Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek Suçunda Zamanaşımı


Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçunun temel hali için olağan dava zamanaşımı süresi 8 yıldır.


5- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek Suçu İçin Verilecek Cezanın Seçenek Yaptırımlara Çevrilmesi


- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu neticesinde verilecek ceza adli

para cezasına çevrilemez.

- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu neticesinde verilecek ceza için eğer kanuni şartları sağlanmış ise erteleme hükümleri uygulanabilir.

- Resmi Belgeyi Bozmak, Yok Etmek Veya Gizlemek suçu neticesinde verilecek ceza için eğer kanuni şartları sağlanmış ise hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu uygulanabilir.

339 görüntüleme

Tüm hakları saklıdır

  • Facebook Clean
  • Twitter Clean
  • LinkedIn Clean